Przedmowa. Geneza nazwy miasta. Przyczynek do historii miasta.
Niniejsze zapiski mają pomóc nam w stworzeniu wiecznego portretu naszego jakże drogiego, lecz utraconego miasta rodzinnego Pieniężna. Nie tylko budzi ono w nas wspomnienia, ale zobowiązuje, przede wszystkim naszą młodzież, do pielęgnowania pamięci o ojczyźnie i warmińskich tradycjach. Stare drzewo ciężko przyjmuje się na nowej ziemi i z czasem usycha, tymczasem młode pędy są w stanie zapuścić w niej głębokie korzenie. Nie wolno im jednak zapomnieć o swojej ojczyźnie, do której zawsze będziemy starali się powrócić.